Wilbert Tomesen, oud-voorzitter van het Huis voor Klokkenluiders en oprichter van NEIWA is door de leden van het Europese klokkenluidersnetwerk benoemd tot honored associate tijdens de laatste algemene ledenvergadering. Op 21 en 22 mei 2026 werd de elfde algemene vergadering van het Netwerk van Europese Integriteits- en Klokkenluidersautoriteiten (NEIWA) gehouden in Bratislava.
Tijdens deze jaarlijkse bijeenkomst wisselen de leden ervaringen uit. Zij blikken terug op wat er het afgelopen jaar is gebeurd en kijken vooruit. Ook worden werkgroepen opgericht rond specifieke thema's, zoals bijvoorbeeld onafhankelijkheid. De bijeenkomst werd afgesloten met de Verklaring van Bratislava, waarin de leden oproepen tot versterking en effectievere bescherming van melders binnen de Europese Unie.
De Verklaring van Bratislava
In deze verklaring benadrukken de NEIWA-leden het belang van klokkenluiden als instrument om onregelmatigheden aan het licht te brengen, transparantie te bevorderen en het vertrouwen in autoriteiten en instellingen te versterken.
Er zijn echter ook aanhoudende uitdagingen, zoals een gebrek aan juridische duidelijkheid en fragmentatie, verschillen in nationale toepassing en onvoldoende steun voor melders.
In de verklaring wordt tevens benadrukt dat de onafhankelijkheid en de middelen van de bevoegde autoriteiten essentieel zijn om het vertrouwen in de meldingssystemen te waarborgen.
Het NEIWA-netwerk adviseert zijn leden het volgende:
- draag actief bij aan een consistente interpretatie en toepassing van de nationale regels betreffende melders;
- ontwikkel goede werkwijzen voor duidelijke communicatie en het opvolgen van meldingen;
- verstrek expertise en professionele vaardigheden en stel voldoende middelen beschikbaar voor meldkanalen;
- bevorder het vertrouwen in meldingssystemen door middel van transparantie, eerlijkheid en zorgvuldige communicatie met melders;
- bied melders kwalitatief goed advies en passende ondersteuning.
Het NEIWA-netwerk roept beleidsmakers op om:
- nationale wetgeving aan te passen aan de nieuwe richtlijn (EU) 2026/1021 inzake de bestrijding van corruptie en de samenhang tussen het kader voor melders en dat van de strijd tegen corruptie versterken;
- in de wetgeving te voorzien in betere juridische en psychologische ondersteuning voor melders en zorg ervoor dat zij voldoende en toegankelijke informatie over dit onderwerp krijgen;
- ervoor te zorgen dat de onafhankelijkheid van de autoriteiten die verantwoordelijk zijn voor de bescherming van melders gewaarborgd is en dat deze instellingen over voldoende middelen beschikken;
- ervoor te zorgen dat anonieme melders hun bescherming behouden wanneer ze later geïdentificeerd worden.